beschaafd

als woordenboektrefwoord:

beschaafd:
bn. bw. (-er, -st), welgemanierd, beleefd.

als trefwoord met bijbehorende synoniemen:

beschaafd (bn):
beleefd, correct, deftig, fatsoenlijk, geciviliseerd, gedistingeerd, hoffelijk, keurig, met distinctie, net, ontwikkeld, urbaan, voorkomend, welgemanierd, wellevend, welopgevoed

als synoniem van een ander trefwoord:

fatsoenlijk (bn) :
aannemelijk, achtbaar, achtenswaardig, behoorlijk, beleefd, beschaafd, betamelijk, billijk, braaf, correct, decent, deftig, deugdzaam, eerbaar, eerlijk, eerzaam, gedistingeerd, gepast, goed, keurig, kuis, matig, net, netjes, ordentelijk, rechtschapen, redel, schikkelijk, welvoeglijk
vriendelijk (bn) :
aangenaam, aardig, amicaal, aimabel, attent, behulpzaam, beleefd, beminnelijk, bereidwillig, beschaafd, gemoedelijk, genadig, genegen, goedaardig, goedgunstig, goedhartig, goedig, goelijk, hartelijk, herderlijk, innemend, inschikkelijk, lankmoedig, lief, lieftallig, minnelijk, ongedwongen, prettig, toegenegen, toeschietelijk, vaderlijk, voorkomend, vriendschappelijk, vrolijk, welgemeend, welwillend, zacht
beleefd (bn) :
behoorlijk, beschaafd, civiel, correct, fatsoenlijk, galant, heus, hoffelijk, hups, net, netjes, urbaan, voorkomend, vriendelijk, welgemanierd, wellevend, welopgevoed, welwillend
hoffelijk (bn) :
attent, behulpzaam, beleefd, beschaafd, complimenteus, edelmoedig, fair, galant, heus, heuselijk, hoofs, hulpvaardig, ridderlijk, urbaan, voorkomend, wellevend
gedistingeerd (bn) :
beschaafd, deftig, eminent, gesoigneerd, keurig, statig, van niveau, voornaam, welgemanierd
welgemanierd (bn) :
beleefd, beschaafd, fatsoenlijk, goedgeaard, net, netjes, urbaan, wellevend
urbaan (bn) :
beleefd, beschaafd, hoffelijk, welgemanierd, wellevend
parlementair (bn) :
beleefd, beschaafd, omzichtig, voorzichtig
deftig (bn) :
beschaafd, fatsoenlijk, net, welgemanierd
net (bn) :
beschaafd, fatsoenlijk, keurig
keurig (bn) :
beschaafd, eerlijk, treffelijk

woordverbanden van ‘beschaafd’ grafisch weergegeven

in het Handwoordenboek van Nederlandsche Synoniemen (1908)*:

in hedendaagse spelling:
beschaafd, beleefd, hoffelijk, hoofs, heus, wellevend, welgemanierd

Beschaafd — beleefd — hoffelijk — hoofsch — heusch — wellevend — welgemanierd. In ruimeren zin staat beschaafd tegenover wild, of wat nog in den natuurstaat verkeert; in engeren zin duidt het zoowel de algemeene kennis als de goede manieren aan, die wij aan de opvoeding te danken hebben. Wellevend en nog sterker welgemanierd en hoffelijk — het laatste de hoogste trap van wellevendheid, de hoofsche wellevendheid — zien uitsluitend op het bezit van goede manieren. Hoofsch, min of meer verouderd, is eigenlijk wat aan het hof past; het duidt het bezit van fijne vormen en voorkomendheid aan, doch met de bijgedachte van stijfheid. Heusch, uit hövesch ontstaan, was oorspronkelijk hetzelfde, doch is later alleen gebruikt van de vriendelijkheid en welwillendheid, die ook aan hoofschheid eigen waren. De glimlach van haar oogen, de heuschheid van haar mond. Beleefd geeft te kennen, dat iemand op voor hem passende wijze zijn eerbied weet te toonen voor anderen; het veronderstelt niet bepaald het bezit van goede manieren, want men kan zeer goed iemand eerbiedig bejegenen, zonder daarbij juist de voorschriften der etiquette in acht te nemen. Eene boerin, die voor iemand van aanzien eene boersche dienaresse maakt, is beleefd. Wellevend gaat verder en onderstelt kennis van en gewoonte om zich aan goede vormen te houden. Welgemanierd zegt hetzelfde; het is minder in gebruik, en drukt eigenlijk uit, dat iemand goede manieren heeft.

* De spelling in deze bron kan afwijken van de tegenwoordig geldende.

in overige bronnen*:

in hedendaagse spelling:
beleefd, beschaafd, hoffelijk, wellevend

BELEEFD, BESCHAAFD, HOFFELIJK, WELLEVEND

bron: Weiland & Landré - Woordenboek der Nederduitsche synonimen (1821), band 1, bladzijde 275.

in hedendaagse spelling:
beschaafd, bedisseld, besnoeid, beknopt, bekort, verkort, bondig, grondig, welbekookt

BESCHAAFD, BEDISSELD, BESNOEID, BEKNOPT, BEKORT, VERKORT, BONDIG, GRONDIG, WELBEKOOKT

bron: Gerbrand Bruining - Nederduitsche synonymen (1836), band 2, bladzijde 321.

in hedendaagse spelling:
geschikt, handelbaar, bescheiden, zedig, beschaafd, beleefd

GESCHIKT, HANDELBAAR, BESCHEIDEN, ZEDIG, BESCHAAFD, BELEEFD

bron: Gerbrand Bruining - Nederduitsche synonymen (1836), band 1, bladzijde 68.

* De spelling in deze bronnen kan afwijken van de tegenwoordig geldende.

in de lijst met antoniemen (woorden met een tegengestelde betekenis):

beschaafd
banaal, onbeschaafd, ongemanierd, ongepast, plat, triviaal

bij andere sites:

synoniemen-sites:
Alexandria - Interglot - ONW - MijnWoordenboek
woordenboeken:
WNT - Van Dale Hedendaags Nederlands - WikiWoordenboek - puzzelwoordenboek
oorsprong:
etymologiebank
zinsverband:
context
vertalen:
naar het
overige:
Citaten - rijmwoorden - Wikipedia - Google

debug info: 0.0035 c