dom

als woordenboektrefwoord:

dom:
m. (-s), eretitel der edellieden in Portugal.
dom:
m. (-s), bisschoppelijke kerk; toren ener hoofdkerk.
dom:
bn. bw. (-mer, -st), zonder begrip, beperkt van oordeelskracht.

als trefwoord met bijbehorende synoniemen:

dom (zn):
domkerk, hoofdkerk, kathedraal, munster, munsterkerk
dom (zn):
domtoren
dom (zn):
heer
dom (bn):
bête, ezelachtig, geesteloos, hardleers, kortzichtig, onbenullig, onbezonnen, onnozel, onverstandig, onwetend, onzinnig, simpel, stom, stompzinnig, stupide, suf, uilig, verstandeloos
dom (bn):
achterlijk, debiel, stom, sukkelig, zwakhoofdig

als synoniem van een ander trefwoord:

onbezonnen (bn) :
achteloos, dolzinnig, dom, gedachteloos, lichtvaardig, lichtzinnig, loszinnig, nalatig, onachtzaam, onbedachtzaam, onberaden, onbesuisd, ondoordacht, onnadenkend, onstuimig, onvoorzichtig, onzorgvuldig, overijld, roekeloos, slordig, woest
dwaas (bn) :
belachelijk, bezopen, dol, dom, getikt, idioot, kluchtig, kolderiek, krankzinnig, maf, mal, mallotig, niet verstandig, ongerijmd, onnozel, onverstandig, onwijs, onzinnig, raar, redeloos, stom, uitzinnig, verstandeloos, vreemd, zinloos, zot
bekrompen (bn) :
beperkt, burgerlijk, conventioneel, dom, dorps, enggeestig, enghartig, geborneerd, huisbakken, kleinburgerlijk, kleingeestig, kleinsteeds, kortzichtig, krenterig, mesquin, provinciaals, stompzinnig, verstompt
onnozel (bn) :
argeloos, bête, dom, groen, halfzacht, imbeciel, kinderachtig, lichtgelovig, naïef, nes, schaapachtig, schlemielig, simpel, suf, sullig
onzinnig (bn) :
absurd, belachelijk, dol, dom, dwaas, extravagant, gek, idioot, kolderiek, nonsensicaal, onbenullig, ongerijmd, zinneloos, zot
onverstandig (bn) :
baardeloos, dom, dwaas, onberaden, onberedeneerd, onbezonnen, ondoordacht, onnadenkend, onoordeelkundig, onredelijk, onwijs
geborneerd (bn) :
bekrompen, benepen, beperkt, dom, enghartig, kleinburgerlijk, kleingeestig, kortzichtig
geesteloos (bn) :
afgezaagd, dom, duf, flauw, futloos, leeg, onbezield, smakeloos, zouteloos
stom (bn) :
achterlijk, dom, dwaas, idioot, oenig, onnozel, stompzinnig, suf
onwetend (bn) :
achterlijk, dom, ezelachtig, ignorant, onbewust, onkundig
kortzichtig (bn) :
bekrompen, beperkt, dom, geborneerd, kleingeestig
schaapachtig (bn) :
bête, dom, niet begrijpend, onnozel, stupide
wezenloos (bn) :
dom, gedachteloos, imbeciel, leeg
suf (bn) :
dom, onnozel, sloom, stom, traag
zot (bn) :
dom, lichtzinnig, onverstandig
onbenullig (bn) :
dom, onnozel, stom, stumperig
ezelachtig (bn) :
dom, oenig, onnozel, stom
bot (bn) :
dom, stom, traag
domkerk (zn) :
dom, kathedraal, munster, munsterkerk

woordverbanden van ‘dom’ grafisch weergegeven

in het Handwoordenboek van Nederlandsche Synoniemen (1908)*:

in hedendaagse spelling:
dom, onkundig, onnozel, onwetend

Dom — onkundig — onnoozel — onwetend. Dom ziet op bekrompenheid en traagheid, onnonzel op zwakheid van geest. De domme heeft een beperkt, de onnoozele heeft geen gezond verstand, geen oordeel. Wie zich dom houdt, doet of bij van niets weet; wie zich onnoozel houdt, neemt den schijn aan van iets niet te kunnen begrijpen of te weten. Onkundig en onwetend laten den natuurlijken aanleg in het midden, en drukken alleen een gemis van kennis uit. Onwetend ziet meer op het ontbreken van kennis in het algemeen, onkundig heeft meer bepaalde kennis op het oog. Onwetend en onkundig hebben ook de zwakkere beteekenis van onbekend met; onwetend ook die van zonder er aan te denken. Onwetend zondigt niet. Men heeft mij daarvan onkundig gelaten.

* De spelling in deze bron kan afwijken van de tegenwoordig geldende.

in Keur van Nederlandsche Synoniemen (1922)*:

in hedendaagse spelling:
dom, onwetend, onkundig, onnozel

149. Dom — onwetend — onkundig — onnoozel.

Weinig verstand of kennis bezittend.

Dom zegt men van iemand, die een zeer traag verstand bezit, die vele zaken niet of zeer moeilijk kan begrijpen en daardoor in het algemeen weinig kennis zal bezitten. Hij is veel te dom om voor dokter te studeeren. Hij is nog te dom om in de volgende klas te komen. Soms beteekent het ook gebrek aan doorzicht (dwaas): hij heeft een dommen streek uitgehaald.

Onnoozel duidt aan, dat iemand slechts zwakke geestvermogens en daardoor een zeer beperkt verstand bezit, zoodat hij geen blijken kan geven met oordeel te handelen. Die jongen is onnoozel. De onnoozele hals geloofde alles, wat wij zeiden.

Onkundig en onwetend wijzen beide op gemis aan kennis, zonder daarbij op den natuurlijken aanleg te letten. Onkundig heeft meer betrekking op de kennis van een bepaalde zaak, onwetend ziet meer op het ontbreken van algemeene kennis. Men liet de vrouw lang onkundig van den dood harer zuster. Hij is wel vlug van begrip, maar hij heeft weinig onderwijs genoten, zoodat hij zeer onwetend is.

* De spelling in deze bron kan afwijken van de tegenwoordig geldende.

in overige bronnen*:

in hedendaagse spelling:
bot, dom, stomp

BOT, DOM, STOMP

bron: Weiland & Landré - Woordenboek der Nederduitsche synonimen (1821), band 1, bladzijde 399.

in hedendaagse spelling:
dwaas, dom, krankzinnig, mal, onnozel, onverstandig, gek, zinneloos, zot

DWAAS, DOM, KRANKZINNIG, MAL, ONNOOZEL, ONVERSTANDIG, GEK, ZINNELOOS, ZOT

bron: Weiland & Landré - Woordenboek der Nederduitsche synonimen (1821), band 2, bladzijde 131.

in hedendaagse spelling:
heer, leger, macht, schaar, stoet, troep, bende, hoop, horde, dom, drommel

HEER, LEGER, MAGT, SCHAAR, STOET, TROEP, BENDE, HOOP, HORDE, DOM, DROMMEL

bron: Gerbrand Bruining - Nederduitsche synonymen (1836), band 2, bladzijde 238.

in hedendaagse spelling:
onvatbaar, dom, doof, dof, lomp, plomp, bot, stomp, suf, suffen

ONVATBAAR, DOM, DOOF, DOF, LOMP, PLOMP, BOT, STOMP, SUF, SUFFEN

bron: Gerbrand Bruining - Nederduitsche synonymen (1836), band 1, bladzijde 78.

* De spelling in deze bronnen kan afwijken van de tegenwoordig geldende.

in de lijst met antoniemen (woorden met een tegengestelde betekenis):

dom
glad, kien, knap, pienter, scherpzinnig, slim, snugger, wijs

bij andere sites:

synoniemen-sites:
Alexandria - Interglot - ONW - MijnWoordenboek - verwante woorden
woordenboeken:
WNT (i) (ii) (iii) - Van Dale Hedendaags Nederlands - WikiWoordenboek - puzzelwoordenboek
oorsprong:
etymologiebank
zinsverband:
context
vertalen:
naar het
overige:
Citaten - rijmwoorden - Wikipedia - Google

debug info: 0.0041 c