patroon

als woordenboektrefwoord:

patroon:
m. (-s), beschermer; baas, meester.
patroon:
v. (...tronen), kokertje met kruit en kogel.
patroon:
o. (...tronen), model, voorbeeld.

als trefwoord met bijbehorende synoniemen:

patroon (zn):
begunstiger, beschermer, beschermheer, mecenas, mentor, pleitbezorger, raadsman, schutsheer, schutspatroon, verdediger, voorstander, voorvechter
patroon (zn):
dessin, knippatroon, lijn, model, ordening, sjabloon, tekening, voorbeeld, vorm
patroon (zn):
beschermheilige, schutsheilige, patroonheilige
patroon (zn):
baas, chef, patron, toeziener
patroon (zn):
huls, koker, vulling
patroon (zn):
kapitein
patroon (zn):
kogel

als synoniem van een ander trefwoord:

baas (zn) :
aanvoerder, bezitter, bollebof, boss, chef, directeur, eigenaar, gezagvoerder, gids, heerser, hoofd, leider, meerdere, meester, patron, patroon, superieur, verantwoordelijke
model (zn) :
dummy, exempel, maaksel, mal, ontwerp, paradigma, patroon, prototype, richtsnoer, schema, sjablone, sjabloon, type, voorbeeld, vorm
beschermer (zn) :
behoeder, beschermengel, beschermheer, bevorderaar, bewaker, hoeder, patroon, protector, tuteur
chef (zn) :
baas, eigenaar, hoofd, hoofdman, leider, overste, patroon, superieur, verantwoordelijke
beschermheilige (zn) :
patrones, patroon, patroonheilige, schutsheilige, schutspatrones, schutspatroon
vorm (zn) :
afgietsel, gietvorm, leest, mal, matrijs, model, patroon, type
beschermheer (zn) :
beschermer, patroon, promotor, protector, schutsheer
mal (zn) :
gietvorm, model, patroon, sjablone, sjabloon, vorm
principaal (zn) :
chef, hoofd, lastgever, patroon, superieur
mecenas (zn) :
begunstiger, beschermer, patroon
begunstiger (zn) :
beschermer, bevorderaar, patroon
motief (zn) :
figuur, patroon, stramien, thema
stramien (zn) :
model, motief, patroon, weefsel
sjabloon (zn) :
mal, model, patroon, sjablone
tekening (zn) :
dessin, ontwerp, patroon
werkgever (zn) :
baas, broodheer, patroon
figuur (zn) :
model, motief, patroon
voorbeeld (zn) :
patroon, richtsnoer
dessin (zn) :
patroon, tekening
verdediger (zn) :
patroon

woordverbanden van ‘patroon’ grafisch weergegeven

in Charivarius' Een Ander Woord (1945):

in het Handwoordenboek van Nederlandsche Synoniemen (1908)*:

in hedendaagse spelling:
baas, chef, gebieder, heer, meester, patroon

Baas — chef — gebieder — heer — meester — patroon. Iemand die boven anderen staat, en als meerdere te bevelen heeft. Het bijna uitsluitend in dichterlijken stijl gebruikelijke gebieder en het meer gewone heer komen ook voor in den zin van heerscher; het laatste ook in de beteekenis van meerdere door beschaving. In deze gevallen zijn zij natuurlijk niet synoniem met baas en meester. Voor zoover zij hiermee synoniem zijn wordt het bijna geheel ongebruikelijke gebieder gezegd van hem, aan wien wij ons geheel hebben overgegeven, van wiens wil wij ons voikomen afhankelijk stellen, terwijl heer vooral gebruikt wordt in de uitdrukking heer des huizes, en om iemand aan te duiden, die door anderen gediend wordt: niemand kan twee heeren dienen; de koetsier en de huis knecht zijn met hun heer op reis geweest. Meester, als synoniem van heer, schijnt behalve meerderheid in uiterlijken staat, ook nog eene zedelijke of verstandelijke meerderheid in te sluiten, terwijl van heer dit laatste niet gezegd kan worden. Hij is mijn heer en meester is dus niet geheel en al eene tautologische uitdrukking. Baas en meester, van ambachtslieden gebezigd, verschillen hierin, dat baas de naam. is, die de verhouding van iemand als hoofd eener zaak in tegenoverstelling van de knechts aanduidt, terwijl meester de titel of benaming is, die iemand als meerdere, of als ervaren in een vak aanwijst. Tegenover baas staat knecht, tegenover meester staat leerling. Meester Smid. Hij is een baas, die met twintig knechts werkt. Patroon is de naam, die in sommige bedrijven door de ondergeschikten aan hun hoofd of chef gegeven wordt. Vooral is dit het geval in winkels en op handelskantoren. Naast patroon wordt zeer veel chef gehoord.

in hedendaagse spelling:
kardoes, patroon

Kardoes — patroon. De lading van een vuurwapen: bij een geweer wordt deze patroon genoemd, bij een stuk geschut kardoes.

* De spelling in deze bron kan afwijken van de tegenwoordig geldende.

bij andere sites:

synoniemen-sites:
woordenboeken:
oorsprong:
zinsverband:
vertalen:
naar het
overige:

debug info: 0.003 c